TEAM CURIOSITY ROVER ZEGT: MARS BEZAT LANGBESTAANDE RIVIEREN EN MEREN 18 oktober 2015 Kees Deckers Ook zoet water op Mars  Na de aankondiging van vloeibaar water op Mars op 28 september jl. kwam N.A.S.A. op 9 oktober met de mededeling dat de planeet rivieren  en meren van water heeft gehad. Dit zegt het Mars Science Laboratory en het het team van de Curiosity rover. Volgens hun nieuwe studie  kunnen meerdere zoetwater (let op: zoet water) meren voor tienduizenden jaren of langer hebben bestaan in de Gale Krater. Dit staat in het  artikel “Ancient Mars hosted long-lived lakes & rivers, NASA’s Curiosity Rover team says” op de webplek "RT" (https://www.rt.com/news/31806  8-nasa-mars-lakes-rivers/). De studie hierover is te vinden op de webplek van het tijdschrift "Science" en draagt de titel: Deposition,  exhumation, and paleoclimate of an ancient lake deposit, Gale crater, Mars (Bezinking, opgraving en paleoklimaat van een oude meer-  afzetting, Gale Krater, Mars) (http://www.sciencemag.org/content/350/6257/aac7575.abstract?  sid=703a6da0-c7dc-4897-a345-d6ffff3a9d0a). De studie vertelt ondermeer:  INTRODUCTIE  Op afstand gemaakte waarnemingsgegevens suggereren dat grote lichamen van staand water hebben bestaan op de oppervlakte van Mars in zijn vroege geschiedenis. Dit  zou een veel natter klimaat hebben vereist dan het huidige, wat een grotere beschikbaarheid van water en een grotere mogelijkheid voor bewoonbaarheid op planetaire  schaal impliceert. Echter, gebaseerd op veronderstellingen van een grote water-inventaris en modellen van atmosferische erosie, suggereren theoretische studies een  klimaat dat natter was, maar niet genoeg om grote meren te onderhouden, zelfs niet in laagten zoals inslagkraters.  CONCLUSIE  Onze observaties suggereren dat individule meren op de oude oppervlakte van Mars voor 100 tot 10.000 jaar stabiel waren. Een minimum-duur, waarin elk meer zowel  thermisch (in de vorm van vloeibaar water) als in termen van de massabalans (met aanvoer die effectief gelijk was aan de verdamping en het verlies van water in de  koudere regionen) stabiel waren. We schatten dat de tot nu toe door Curiosity doorkruiste afzettingslagen 10.000 tot 10.000.000 jaar nodig hebben gehad om zich op te  hopen, en zelfs langer, wanneer overliggende lagen worden meegerekend. Hoewel individuele meren mogen zijn gekomen en gegaan, werden zij waarschijnlijk door de  tijd heen met elkaar verbonden door een gemeenschappelijke grondwaterspiegel. Op de lange termijn moet deze waterspiegel tenminste tientallen meters zijn gestegen om  de ophoping van de delta- en meer-afzettingen mogelijk te maken, die geobserveerd zijn door  Curiosity in de Gale krater.  Gebruik makend van data van de rover vond het team dus bewijs dat sedimenten, die de bodem van de Gale Krater bedekken en die de basis  vormen van de Sharp Berg (die midden in de krater ligt), naar de plek moeten zijn gebracht door stromend water.  Overhellende lagen op de voorgrond dalen zuidwaarts omlaag naar de Sharp Berg en representeren oude delta-afzettingen. Deze afzettingen gaan over in lagen in het middengebied, die in oude meren werden afgezet. De heuvels met platte toppen in de achtergrond bevatten jongere afzettingen die later ontstonden en over de meer-afzettingen onder de Sharp Berg heenliggen. De te voorschijn komende aardlaag op de voorgrond is ongeveer 6 meter wijd, en de platte heuvels op de achtergrond zijn honderden meters wijd en tientallen meters hoog. De wit-balans in de foto is bijgesteld. [Credit: NASA/Caltech/JPL/MSSS] Herkomst water vooralsnog mysterie voor wetenschap  Voordat de rover op Mars in 2012 landde, geloofden wetenschappers dat de Gale Krater gevuld was met afzettingslagen, gevormd door stof en  zand, die er door de wind waren ingeblazen. Echter, de laatste analyse van de Sharp Berg-bodemlagen tonen aan dat zij zijn afgezet door  stromen en rivieren, die gedurende een periode van minder dan 500 miljoen jaar in meren uitkwamen, aldus het Jet Propulsion Laboratory.  Curiosity rover Waar het water vandaan is gekomen is vooralsnog een mysterie, omdat, volgens de wetenschappers, Mars thans geen stabiel vloeibaar  oppervlakte water heeft. Op 28 september jongstleden is echter wel aangekondigd dat de donkere seizoensstrepen die op Mars' oppervlakte  verschijnen van zoutwater-stromen kunnen komen (zie artikeltje: N.A.S.A. confirmeert vloeibaar water op Mars). Dat mag dan nog geen  stabiel vloeibaar oppervlaktewater zijn, maar het lijkt erop dat het wel een stabiel terugkerend en seizoensgebonden stromend  oppervlaktewater-fenomeen is.  Mars moet een dikkere atmosfeer en een warmer klimaat hebben gehad, dan eerder was verondersteld door de wetenschappers, om in staat  te zijn een langbestaand systeem van meren en rivieren van vloeibaar water te kunnen herbergen, meldt het artikel op "RT".  Onderzoekers geloven thans dat water òf naar de Gale Kraterrand is gekomen door uit de atmosfeer gecondenseeerd sneeuw en ijs, òf van een  oceaan, die mogelijk kan hebben bestaan op de uitgestrekte noordelijke vlakten van Mars, niet ver van de krater, in dezelfde periode als het  meren-en-rivieren-systeem in de Gale Krater.  "Paradoxaal genoeg is er nu een berg, waar er ooit een kom was, en het was soms gevuld met water," zei John Grotzinger, de voormalig project-wetenschapper van het  Mars Science Laboratory aan het Californiaans Institute of Technology in Pasadena, een voormalig lid van het Curiosity team en hoofd-auteur van het nieuwe rapport.  "We zien bewijs van ongeveer 75 meter afgezet bezinksel, en gebaseerd op kaart-data van N.A.S.A.'s Mars Reconnaissance Orbiter en beelden van de camera van  Curiosity, lijkt het erop dat de door water getransporteerde sedimentaire afzettingen zich 150 tot 200 meter boven de kratervloer kunnen hebben uitgestrekt," voegde hij  toe. De kiemen van het leven  De wetenschappers geloven dat de individuele meren kortstondig bestonden, dat wil zeggen dat zij periodiek uitdroogden en dan na verloop  van tijd weer ontstonden, hoewel zij stellen dat het systeem van meren en rivierachtige stromen in de krater voor lange tijd bestond. Volgens  het team kunnen dergelijke condities het bestaan van "de kiemen van het leven" op Mars veel meer waarschijnlijk maken.  "Zelfs als het meer verdwijnt, blijft er nog altijd een grondwaterspiegel," vertelde John Grotzinger aan Space.com. "Als leven zich op Mars ontwikkelde, heb je nu een  omgeving, die voortdurend nat is, en die het microben mogelijk maakt om vol te houden. Deze omgevingen zouden waarschijnlijk miljoenen, misschien zelfs tientallen  miljoenen jaren hebben bestaan, tussen de stenen die we hier zien," voegde hij toe.  Daarmee doet N.A.S.A. en de wetenschap weer een stapje nader tot het toegeven dat er wel degelijk BuitenAards leven bestaat. Ook mogelijk  ooit of zelfs nog altijd op Mars. Hoewel het nog steeds alleen maar micro-organismen mogen zijn en natuurlijk niet zichzelf en daarmee zich de  ander bewust zijnde levensvormen. Maar rekening houdend met op Aarde ontdekte extremofielen (organismen die vanuit ons menselijk  standpunt in extreme omstandigheden kunnen leven), waaronder schimmels, algen en bacteriën, is de kans dus nog vele malen groter  geworden dat er leven op Mars is (geweest).  Hoe extreem de omstandigheden kunnen zijn waaronder leven kan floreren en bloeien of in ieder geval kan overleven tot gunstiger tijden mag  blijken uit de "Goldilock Zone" van het Waterbeertje (zie artikel: Ontmoet de Waterbeer, een kleine zaak voor BuitenAards Leven:  http://worldwidebeingfreewebsite.com/buitenaards%2020.htm), volgens de wetenschap nog niet eens een echte extremofiel. Inmiddels is dit  diertje, ook wel mosdiertje, beerdiertje of tardigrade genoemd (wat zoiets als "langzaam lopen" betekent), al zo bekend dat er zelfs een lied  over hem is gemaakt, de Tardigrade Song door Cosmo Sheldrake, de zoon van Rupert Sheldrake (te beluisteren in de video "Cosmo Sheldrake  - Tardigrade Song": https://www.youtube.com/watch?v=aCkSr0ugTIM).  Mars heeft dus heel veel water (gehad). Vloeibaar en zowel zoet als zout. Volgens de wetenschap één van de meest belangrijke bouwstenen  voor leven in al haar vormen.  Tot slot, ter overdenking, het artikel op "RT" eindigt met:  "We hebben de neiging gehad om over Mars te denken als simpel," zei Grotzinger. "Ooit dachten we over de Aarde ook als simpel. Maar hoe meer we er naar keken, hoe  meer vragen opkwamen, omdat je de werkelijke complexiteit begint te doorgronden van wat we zien op Mars. Dit is een goed ogenblik om terug te kijken en al onze  veronderstellingen opnieuw te beoordelen. Iets mist er ergens," voegde hij toe.  Tja. Zou dat iets ondermeer leven kunnen zijn? Moet dat daarom niet veel explicieter en zelfs topprioriteit zijn voor elk onderzoek buiten onze  Aarde? Omhoog